Stały pobyt w Szwecji może wkrótce przestać być dostępny dla części osób objętych systemem azylowym i ochronnym. Rząd Szwecji poinformował, że skierował do opinii Lagrådet projekt przewidujący odejście od stałych zezwoleń na pobyt na rzecz zezwoleń czasowych, a większość zmian ma wejść w życie 12 lipca 2026 roku.
Z lagrådsremissy opublikowanej przez rząd wynika, że projekt nie dotyczy wyłącznie osób z klasycznym statusem uchodźcy. Zmiany mają objąć także zezwolenia przyznawane z powodu potrzeby ochrony, szczególnie lub wyjątkowo trudnych okoliczności, niektórych trwałych przeszkód w wykonaniu decyzji o wydaleniu oraz część zezwoleń rodzinnych powiązanych z tymi kategoriami.
Stały pobyt w Szwecji ma zostać zastąpiony pobytem czasowym
W oficjalnym komunikacie regeringen.se zapisano, że osoba posiadająca „asylrelaterat uppehållstillstånd” nie miałaby już otrzymać stałego zezwolenia na pobyt. Rząd przedstawia tę zmianę jako element szerszego dostosowania prawa do minimalnego poziomu wymaganego przez unijny pakt migracyjno-azylowy. W tym samym pakiecie znalazły się też inne propozycje, w tym ograniczenie prawa do pełnomocnika z urzędu w części spraw oraz obniżenie wieku pobierania odcisków palców i fotografowania w niektórych etapach procedury migracyjnej do sześciu lat.
Rząd doprecyzowuje w samym projekcie, że nowe podejście ma objąć pozwolenia wydawane ze względu na potrzebę ochrony, szczególnie lub wyjątkowo trudne okoliczności oraz niektóre trwałe przeszkody w wykonaniu decyzji o wydaleniu. Taka sama zasada ma dotyczyć także członków rodzin, którzy otrzymali pobyt z uwagi na więź z osobą mającą czasowe zezwolenie na jednej z tych podstaw.
Obecnie stałe zezwolenie nadal jest możliwe
Na stronie Migrationsverket nadal obowiązują obecne zasady. Urząd informuje, że osoba, która miała zezwolenie na pobyt w Szwecji przez co najmniej trzy lata, może przy wniosku o przedłużenie jednocześnie ubiegać się o pobyt stały. Do tego trzeba jednak spełnić dodatkowe warunki, w tym wymóg samodzielnego utrzymania się.
Migrationsverket przypomina też, że dziś osoby ze statusem uchodźcy dostają zwykle pobyt na trzy lata, a osoby z ochroną uzupełniającą na 13 miesięcy. Te zezwolenia można przedłużać. To właśnie po takim okresie, przy spełnieniu warunków, możliwe jest obecnie przejście na pobyt stały.
Projekt przewiduje też wyjątek związany z obywatelstwem
W lagrådsremissie zapisano jednocześnie, że likwidacja stałego zezwolenia na pobyt dla tych grup ma nie zamknąć całkowicie drogi do obywatelstwa. Rząd proponuje wyjątek od wymogu posiadania pobytu stałego dla osób, które mają czasowe zezwolenie i jednocześnie „dobrze uzasadnione perspektywy” uzyskania trwałego prawa pobytu. W katalogu tych grup wymieniono m.in. uchodźców, osoby objęte ochroną, osoby z pobytem z powodu wyjątkowo trudnych okoliczności, niektórych przypadków przeszkód w wydaleniu oraz wybrane zezwolenia rodzinne.
