Szwedzkich kierowców może czekać kolejny wyraźny wzrost kosztów tankowania. 1 grudnia wygasa dodatkowa obniżka podatku od benzyny i diesla odpowiadająca około 3 koronom na litrze z VAT. Sverigedemokraterna chce ją przedłużyć, a Socialdemokraterna nie wyklucza poparcia inicjatywy. Decyzja Komisji Finansów spodziewana jest w czwartek.
Spór dotyczy tymczasowych ulg podatkowych wprowadzonych wiosną i latem 2026 roku po gwałtownym wzroście cen ropy związanym z wojną na Bliskim Wschodzie.
System składał się z dwóch oddzielnych obniżek.
Pierwsza obowiązywała od 1 maja do 30 września i sprowadzała podatek od benzyny i diesla do minimalnego poziomu dopuszczanego przez unijne przepisy. Przy pełnym przełożeniu na cenę detaliczną odpowiadała ona około 1,03 kr na litrze benzyny i 40 öre na litrze diesla z VAT.
Ta część wygasła już 1 października.
Druga obniżka została wprowadzona od 1 lipca i obowiązuje do 30 listopada. Podatek został w jej ramach zmniejszony o 2,40 kr na litr przed VAT, co przy pełnym przełożeniu odpowiada około 3 kr na litrze przy dystrybutorze.
1 grudnia znika większa ulga
Jeżeli przepisy pozostaną bez zmian, 1 grudnia wygaśnie właśnie druga, większa obniżka.
Nie oznacza to automatycznie, że cena na każdej stacji wzrośnie dokładnie o 3 korony. Cena detaliczna zależy również od cen ropy i produktów paliwowych, kursu korony, kosztów rafinerii oraz marż.
Zmiana podatkowa oznacza jednak, że obciążenie podatkowe wzrośnie o równowartość około 3 kr za litr z VAT, jeśli zostanie w całości przeniesione na klientów.
Dla tankowania 50 litrów oznaczałoby to około 150 koron dodatkowego kosztu wyłącznie w wyniku grudniowej zmiany podatku.
Przy 60 litrach byłoby to około 180 koron.
Skąd więc 4 kr za benzynę i 3,40 kr za diesel?
W debacie politycznej pojawiają się również liczby 4 kr na benzynie i 3,40 kr na dieslu.
Nie dotyczą one samego 1 grudnia.
Pokazują łączny efekt obu tymczasowych ulg w okresie, gdy działały jednocześnie. Pierwsza zmniejszała koszt benzyny o około 1,03 kr, a diesla o około 40 öre. Druga odpowiadała kolejnym około 3 kr na obu paliwach.
Łącznie daje to w przybliżeniu:
- benzyna: 4,03 kr/l
- diesel: 3,40 kr/l
Dlatego stwierdzenie, że „1 grudnia benzyna podrożeje o cztery korony”, byłoby nieprecyzyjne. Część tej zmiany podatkowej nastąpiła już 1 października.
SD chce przywrócić i przedłużyć ulgi
Sverigedemokraterna przedstawiła 6 października inicjatywę w Komisji Finansów Riksdagu, której celem jest przedłużenie tymczasowych obniżek podatku.
Partia chce, aby niższe stawki obowiązywały do końca roku.
Oznaczałoby to nie tylko zapobieżenie grudniowemu wzrostowi wynikającemu z wygaśnięcia drugiej ulgi. Z zapowiedzi SD wynika również, że partia chce utrzymać łączny poziom obniżki odpowiadający około 4 kr na benzynie i 3,40 kr na dieslu.
Sytuacja jest nietypowa również dlatego, że po wyborach parlamentarnych trwa formowanie nowego rządu. Obecny gabinet działa jako rząd przejściowy, co ogranicza możliwość podejmowania nowych inicjatyw politycznych. Dlatego SD próbuje przeprowadzić zmianę bezpośrednio poprzez pracę Riksdagu.
M i KD są za. Socialdemokraterna nie mówi „nie”
Według „Dagens Industri” propozycję SD pozytywnie przyjęły Moderaterna i Kristdemokraterna.
To jednak nie wystarczy do uzyskania większości.
SVT informuje, że oprócz poparcia pozostałych dawnych partii porozumienia Tidö potrzebny byłby również głos co najmniej jednego ugrupowania z przeciwnego bloku.
Socialdemokraterna nie odrzuca propozycji.
– Musimy zobaczyć, co dokładnie oznacza inicjatywa komisji, a potem zajmiemy stanowisko – powiedział Mikael Damberg, rzecznik partii ds. polityki gospodarczej i nowy przewodniczący Komisji Finansów.
Następne posiedzenie komisji zaplanowane jest na czwartek 8 października. Wtedy członkowie mają zająć stanowisko w sprawie inicjatywy SD.
Paliwo już jest droższe niż przed październikową zmianą podatku
Pierwszy etap wygaszania ulg nastąpił 1 października.
Sama zmiana podatku odpowiadała około 1,03 kr na litrze benzyny i 40 öre na dieslu, ale ceny przy dystrybutorach nie poruszają się dokładnie w rytm podatków.
Na 6 października rekomendowane ceny na wielu stacjach Circle K wynoszą około 18,89 kr za litr benzyny 95 oraz 22,49 kr za litr diesla. Lokalne ceny mogą być inne.
To pokazuje, dlaczego należy oddzielać zmianę podatku od faktycznej zmiany na pylonie stacji: w krótkim czasie ruch cen ropy, kurs walut i konkurencja mogą część podwyżki podatku zamaskować albo dodatkowo ją powiększyć.
Sprawa jest kontynuacją wcześniejszej decyzji
skandynawiainfo.pl/ opisywało 30 września dokładnie pierwszy etap tej historii: od 1 października wyższy podatek zwiększył koszt 50 litrów benzyny o około 51 koron.
W tamtym momencie zgodnie z obowiązującymi przepisami kolejna zmiana miała nastąpić 1 grudnia.
To nadal obowiązujący harmonogram. Nowością jest to, że po wyborach w Riksdagu pojawiła się konkretna inicjatywa, która może ten harmonogram zmienić.
Wcześniej opisywaliśmy również ostrzeżenie SEB przed droższym paliwem zimą. Bank wskazywał wtedy, że poza podatkami na ceny może oddziaływać sytuacja na rynku ropy i problemy z dostawami przez Cieśninę Ormuz.
Ostateczny koszt tankowania zimą będzie więc wynikiem dwóch niezależnych czynników: decyzji politycznej dotyczącej podatków oraz sytuacji na światowym rynku paliw.
