Szwecja odnotowała najniższą inflację spośród wszystkich 27 państw Unii Europejskiej. Według danych Eurostatu opublikowanych 16 października 2026 roku ceny wzrosły we wrześniu o 1,0% w porównaniu z ubiegłym rokiem, podczas gdy średnia unijna wyniosła 3,8%. Mimo korzystnego wyniku szwedzkie gospodarstwa domowe odczuwają podwyżki cen energii, paliw i kosztów utrzymania mieszkań.
Najnowsze zestawienie Eurostatu pokazuje wyraźną różnicę między Szwecją a pozostałymi krajami Unii Europejskiej.
We wrześniu roczna inflacja wzrosła w 23 państwach UE, w trzech pozostała bez zmian, a tylko w jednym spadła. W całej Unii zwiększyła się z 3,2% w sierpniu do 3,8% we wrześniu.
W Szwecji wskaźnik również wzrósł, z 0,3% do 1,0%, ale pozostał zdecydowanie najniższy we Wspólnocie.
Szwecja na tle Europy. Duża różnica między krajami
Według najnowszego zestawienia Eurostatu drugie miejsce pod względem najniższej inflacji zajmują wspólnie Dania i Węgry, gdzie ceny wzrosły o 2,1% rok do roku.
W Finlandii inflacja wyniosła 2,7%, a w Polsce 4,0%.
Największy roczny wzrost cen odnotowano natomiast w Rumunii (6,5%), Litwie (6,1%) oraz Bułgarii (5,6%).
Różnica między Szwecją a Rumunią wynosi zatem 5,5 punktu procentowego.
Również w strefie euro inflacja przyspieszyła do 3,8%, osiągając najwyższy poziom od około trzech lat.
Eurostat wskazuje, że jednym z głównych czynników wzrostu cen w Europie pozostaje energia. We wrześniu jej wkład w roczną inflację strefy euro wyniósł 1,71 punktu procentowego.
Inflacja w Szwecji wzrosła. Prąd i paliwa drożeją
Niska pozycja Szwecji w europejskim zestawieniu nie oznacza, że ceny w kraju przestały rosnąć.
Według ostatecznych danych Statistiska centralbyrån (SCB), opublikowanych 14 października, inflacja według krajowego wskaźnika CPI wyniosła we wrześniu 1,1%, wobec 0,3% w sierpniu.
Największy wpływ na przyspieszenie inflacji miały rosnące ceny energii.
W porównaniu z wrześniem 2025 roku:
- energia elektryczna podrożała o 17%,
- paliwa zdrożały o 20%,
- czynsze za mieszkania wynajmowane wzrosły o 3,3%,
- koszty utrzymania i napraw domów jednorodzinnych zwiększyły się o 9,2%,
- ceny posiłków w restauracjach i kawiarniach wzrosły o 2,6%,
- wycieczki zorganizowane podrożały o 11,4%.
Wyraźny wzrost cen energii nastąpił również w samym wrześniu. Między sierpniem a wrześniem ceny energii elektrycznej zwiększyły się o 11,7%, a paliw o 13,3%.
Według Sofie Öhman, statystyk cen w SCB, to właśnie energia elektryczna i paliwa były najważniejszymi czynnikami odpowiadającymi za przyspieszenie inflacji.
Ceny żywności spadły o 6,5%
Nie wszystkie kategorie wydatków wykazują wzrost cen.
Z danych SCB wynika, że ceny żywności we wrześniu były średnio o 6,5% niższe niż rok wcześniej.
Największe spadki odnotowano między innymi w przypadku produktów mlecznych, cukru, słodyczy i deserów.
Tańsze stały się również niektóre usługi. Koszty ambulatoryjnej opieki stomatologicznej spadły o 21,9%, a ceny transportu lokalnego o 25,8%.
SCB wskazuje, że zmiany w obu ostatnich kategoriach wynikały między innymi z reform wprowadzonych w Szwecji.
Spadek cen żywności miał szczególnie duże znaczenie dla całego wskaźnika CPI, ponieważ zmniejszył roczną inflację o 0,8 punktu procentowego. Z kolei droższa energia elektryczna podniosła ją o 0,6 punktu procentowego, a paliwa o 0,4 punktu.
Dzięki temu wzrosty cen w części kategorii zostały częściowo zrównoważone przez obniżki w innych.
Dlaczego Eurostat podaje 1,0%, a SCB 1,1%?
Różnica wynika z zastosowania różnych wskaźników inflacji.
Eurostat wykorzystuje HICP, czyli zharmonizowany wskaźnik cen konsumpcyjnych, przygotowany według wspólnych zasad dla wszystkich państw UE.
Umożliwia on porównanie tempa wzrostu cen między krajami, mimo różnic w ich krajowych systemach statystycznych.
Szwedzki SCB publikuje natomiast kilka wskaźników:
CPI – 1,1%. Krajowy wskaźnik cen konsumpcyjnych uwzględniający także wpływ zmian oprocentowania kredytów hipotecznych.
KPIF – 1,5%. Wskaźnik liczony przy stałym oprocentowaniu kredytów hipotecznych. To podstawowa miara stosowana przez Riksbank przy ocenie realizacji celu inflacyjnego.
KPIF-XE – 0,5%. Wskaźnik KPIF po wyłączeniu cen energii, pozwalający lepiej ocenić presję cenową w pozostałych kategoriach.
Wyniki te nie są sprzeczne. Przedstawiają zmiany cen przy zastosowaniu odmiennych metod obliczeń.
Najniższa inflacja nie oznacza najtańszego życia
Dla szwedzkich gospodarstw domowych ważne jest rozróżnienie między tempem wzrostu cen a ich rzeczywistym poziomem.
Inflacja wynosząca 1% oznacza, że ceny w porównywalnym koszyku konsumpcyjnym są średnio o 1% wyższe niż rok wcześniej. Nie oznacza natomiast, że wróciły do poziomu sprzed kilku lat.
Według SCB wartość indeksu CPI we wrześniu 2026 roku wyniosła 125,94 punktu, przy założeniu, że średni poziom cen w 2020 roku odpowiada 100 punktom.
Oznacza to, że mierzony tym indeksem poziom cen jest obecnie o około 26% wyższy niż średnio w 2020 roku.
To wyjaśnia, dlaczego część rodzin nadal odczuwa wysokie koszty utrzymania mimo stosunkowo niewielkiego rocznego wzrostu cen.
Niska inflacja może oznaczać ustabilizowanie tempa podwyżek, ale nie powoduje automatycznego odwrócenia wcześniejszych wzrostów cen.
Co najnowsze dane oznaczają dla Riksbanku?
Szwedzki bank centralny prowadzi politykę pieniężną ukierunkowaną na utrzymanie inflacji KPIF w pobliżu 2%.
Wrześniowy wynik 1,5% pozostaje poniżej tego celu, chociaż jest wyższy od sierpniowego odczytu 0,7%.
Jednocześnie inflacja KPIF bez energii wyniosła tylko 0,5%, nie zmieniając się w porównaniu z poprzednim miesiącem.
Pokazuje to, że znaczna część obecnego przyspieszenia inflacji jest związana z rynkiem energii, a nie z równomiernym wzrostem cen wszystkich towarów i usług.
Wcześniej opisywaliśmy na skandynawiainfo.pl/ wrześniowy wzrost inflacji i jego możliwe znaczenie dla decyzji Riksbanku.
Kolejne posiedzenie Riksbanku w sprawie polityki pieniężnej zaplanowano na 3 listopada, a decyzja zostanie ogłoszona 4 listopada 2026 roku.
Z kolei SCB opublikuje wstępny odczyt inflacji za październik 5 listopada, a ostateczne dane 12 listopada. Pokażą one, czy wzrost cen energii nadal wpływa na ogólną inflację w Szwecji.
