Groźby celne Trumpa dotyczą kraju, dla którego Stany Zjednoczone są dziś kluczowym rynkiem zbytu. USA od lat pozostają ważnym odbiorcą szwedzkich towarów i usług, a w ostatnich latach ich znaczenie wzrosło – wynika z opracowań opartych m.in. na analizach Riksbanku. W 2024 r. eksport towarów ze Szwecji do USA odpowiadał za 2,9% PKB, a jego wartość wyniosła 187 mld koron.
Jednocześnie skala zależności jest opisywana jako ograniczona, jeśli patrzeć wyłącznie na handel towarami. Według danych przywołanych w analizie Riksbanku, USA odpowiadały w 2024 r. za ok. 9% całkowitego eksportu towarów ze Szwecji, co daje im trzecie miejsce po Niemczech (10,1%) i Norwegii (9,9%). Takie proporcje sprawiają, że nowe cła USA mogą być odczuwalne, ale nie dotyczą większości szwedzkiej sprzedaży zagranicznej towarów.
Trzy branże odpowiadają za niemal połowę eksportu towarów do USA
W strukturze eksportu do Stanów Zjednoczonych dominują trzy grupy – pojazdy, maszyny i leki. Razem stanowią prawie połowę wartości szwedzkiego eksportu towarów na rynek amerykański w 2024 r., jak wynika z danych SCB przytoczonych w zestawieniach. Wśród kolejnych dużych grup wymienia się m.in. sprzęt telekomunikacyjny, chemikalia, urządzenia elektryczne, metale (głównie żelazo i stal) oraz wyroby papiernicze.
Fakty – eksport towarów ze Szwecji do USA (2024, udział w eksporcie towarów do USA; źródło: SCB):
- Pojazdy silnikowe: 23,4%
- Pozostałe maszyny: 16,3%
- Leki: 8,9%
- Elektronika: 7,8%
- Produkty chemiczne: 7,7%
- Urządzenia elektryczne: 6,5%
- Metale: 4,3%
- Papier: 4,3%
- Pozostałe towary: 20,8%
Usługi: USA najważniejszy rynek dla szwedzkiej sprzedaży zagranicznej
Znaczenie Stanów Zjednoczonych jest większe w przypadku usług. W 2024 r. eksport usług do USA stanowił ok. 2,5% PKB i prawie 13% całkowitego eksportu usług, a USA były największym rynkiem dla szwedzkich usług. Kolejne miejsca zajmowały Wielka Brytania (11%) i Norwegia (9%). Riksbank opisywał wzrost usług jako część „pozytywnego trendu globalnego”, który – jak wskazano – ostatnio wyhamował i może być dodatkowo obciążony przez groźby celne Trumpa.
Fakty – eksport usług Szwecji do USA (2024, udział w eksporcie usług do USA; źródło: SCB):
- Usługi biznesowe: 30,0%
- Usługi IT i telekomunikacyjne: 29,1%
- Opłaty za prawa niematerialne: 16,6%
- Pozostałe usługi: 24,2%
Leśnictwo największe w eksporcie, ale udział USA pozostaje niewielki
W materiale zwrócono uwagę także na leśnictwo, które jest najważniejszą branżą w szwedzkim eksporcie. Wartość eksportu produktów leśnych wyniosła ok. 185 mld koron w 2024 r. oraz 184 mld koron w 2023 r., a ok. 85% produkcji trafia za granicę. Jednocześnie, według organizacji branżowej Skogsindustrierna, do USA kierowane jest zwykle 5-10% eksportu tej branży, a Europa pozostaje największym rynkiem z udziałem około 60%.
Reakcja rządu na groźby celne Trumpa
W niedzielę rano minister finansów Elisabeth Svantesson wystąpiła w programie TV4 i – jak relacjonowano – zachowała spokojny ton wobec amerykańskich zapowiedzi. Według przekazu podkreślała, że szwedzka gospodarka jest odporna, a same groźby uznała za zaskakujące. Opisy tych wypowiedzi pojawiły się m.in. w relacji TV4.
