Szwecja przyjęła nowy model finansowania rozwoju energetyki jądrowej. Po środowym głosowaniu w Riksdagu rządowy projekt otrzymał zielone światło – 154 głosy za, 151 przeciw. Ustawa ma wejść w życie 1 sierpnia 2025 roku.
Minister finansów Niklas Wykman określił decyzję jako „historyczną” i podkreślił, że nowe reaktory pomogą stabilizować ceny energii, wspierać wzrost gospodarczy i przyczynić się do walki ze zmianami klimatu.
Nowe reaktory do 2035 roku – państwo wesprze inwestycje
Rząd, przy wsparciu Sverigedemokraterna, zapowiedział budowę co najmniej dwóch dużych reaktorów jądrowych do 2035 roku. Koszt całkowity może wynieść nawet 400 miliardów koron szwedzkich.
Nowy model finansowania zakłada:
- 300 mld SEK w postaci pożyczek państwowych na etapie budowy i uruchamiania,
- wkład własny firm energetycznych, które zdecydują się na inwestycję.
Gwarantowana cena i nowy podatek od energii
Firmy uczestniczące w programie otrzymają gwarantowaną cenę zakupu energii elektrycznej – 80 öre/kWh – przez ponad 40 lat. Jeśli ceny rynkowe będą niższe, różnicę pokryje państwo – finansując ją z nowego podatku od energii elektrycznej.
Według szacunków Nordic Green Energy, nowy podatek może zwiększyć roczne koszty energii dla właścicieli domów o 2160 SEK.
Kontrakty różnicowe – jak działa system zabezpieczenia ceny?
Rządowy model finansowania składa się z dwóch etapów:
- Pożyczki państwowe
- Finansowanie projektowania, budowy i uruchamiania reaktorów.
- Spłata rozpocznie się po rozpoczęciu produkcji.
- Kontrakty różnicowe (dwukierunkowe)
- Jeśli cena rynkowa będzie niższa od gwarantowanej – państwo dopłaca różnicę firmie.
- Jeśli cena rynkowa będzie wyższa – firma oddaje nadwyżkę państwu.
Firmy mogą składać wnioski o wsparcie od 2025 r.
Nowa ustawa o pomocy państwowej wejdzie w życie 1 sierpnia 2025 r. Od tego momentu firmy energetyczne mogą ubiegać się o wsparcie dla projektów budowy reaktorów jądrowych.
– To ogromna szansa na zwiększenie niezależności energetycznej i rozwój nowoczesnej infrastruktury – podkreśla Wykman.