Energetyka wiatrowa w Szwecji znajduje się w coraz trudniejszej sytuacji ekonomicznej – twierdzi ekonomista Christian Steinbeck. W wywiadzie dla Realtid ostrzega też, że rozwój tej części rynku może generować problemy dla stabilności szwedzkiej sieci energetycznej.
Steinbeck podkreśla, że od wielu lat analizuje ekonomię branży. Według niego konsekwencje mogą być daleko idące, jeśli obecna tendencja utrzyma się w kolejnych latach.
W pigułce:
- Główny wniosek: duża część elektrowni wiatrowych ma przynosić straty
- Okres: analiza oparta na sprawozdaniach finansowych (bez wskazania lat)
- Źródło danych: analiza Christiana Steinbecka cytowana przez Realtid
- Zmiana: spadek przychodów w momentach wysokiej produkcji, gdy ceny energii spadają
Energetyka wiatrowa w Szwecji według Steinbecka: strata zamiast zysku
Jak wynika z analizy sprawozdań finansowych, na którą powołuje się Steinbeck w rozmowie z Realtid, bardzo duża część szwedzkich elektrowni wiatrowych ma ponosić straty. Ekonomista opisuje sytuacje, w których marże są ujemne i – jak twierdzi – w innych branżach byłyby nie do przyjęcia.
Zwraca też uwagę na specyfikę tego rodzaju inwestycji. Według jego analizy po wybudowaniu elektrowni inwestycja jest w praktyce „zamrożona”, a możliwości poprawy wyników przez zmiany kadrowe lub rozwój procesów są ograniczone. Przychody mają natomiast zależeć od pogody i cen energii elektrycznej.
Niskie ceny przy dużej produkcji i brak magazynowania
Steinbeck wskazuje na mechanikę rynku energii, zgodnie z którą produkcja i zużycie muszą być zrównoważone w czasie rzeczywistym. W rozmowie mówi: „Kiedy wieje wiatr, Szwecja osiąga ogromną produkcję energii elektrycznej. A co wtedy dzieje się z ceną energii elektrycznej? Cóż, cena staje się bardzo niska. I to jest podstawowy problem”.
Według niego prowadzi to do spadku przychodów akurat w okresach, gdy produkcja jest najwyższa. Jednocześnie – jak wynika z jego analizy – brakuje rozwiązań magazynowania na dużą skalę, które w sensowny sposób mogłyby wyrównać wahania.
Skutki uboczne dla energii jądrowej i wodnej
Steinbeck opisuje również, że nieregularna produkcja może oddziaływać na inne źródła energii. Według niego elektrownie jądrowe i wodne są zmuszone dostosowywać pracę, aby równoważyć system, co może oznaczać większe koszty zużycia i gorszą wydajność.
W rozmowie z Realtid podaje przykład Forsmark: „Zaczęli wyłączać elektrownie jądrowe, gdy wieje wiatr. Zrobili to jakiś czas temu w Forsmark. Jest to dość niezwykłe w przypadku energii jądrowej, ponieważ nie chce się jej włączać i wyłączać”. Dodaje też, że turbiny elektrowni wodnych są konstruowane z myślą o pracy ciągłej, a częste wyłączanie i włączanie może w dłuższej perspektywie skracać ich żywotność.
Wycofywanie wsparcia i bardziej widoczne problemy rentowności
Za szybkim rozwojem energetyki wiatrowej w Szwecji miały stać – według Steinbecka – wcześniejsze systemy wsparcia. Jak wskazuje w wywiadzie dla Realtid, w latach 2010. certyfikaty energii elektrycznej przyczyniały się do rentowności inwestycji niezależnie od rzeczywistego popytu na rynku.
Wraz ze stopniowym wycofywaniem wsparcia podstawowe problemy związane z rentownością stały się – w ocenie Steinbecka – bardziej widoczne.
