środa, 26 lutego, 2020

Skąd wzięło się określenie ‘szwedzki stół’?

Warto przeczytać

Szwecja mniej popularna wśród Polaków

Według najnowszych badań Centralnego Urzędu Statystycznego (SCB). Szwecję opuszcza coraz więcej polskich obywateli. https://pagead2.googlesyndication.com/pagead/js/adsbygoogle.js ...

Zaatakowana i zgwałcona dziewczyna w lesie

W sobotni wieczór w Angered w Göteborgu mężczyzna zaatakował i zgwałcił dziewczynę w wieku poniżej 15 lat. https://pagead2.googlesyndication.com/pagead/js/adsbygoogle.js

Sztokholm: 1,5-letni chłopiec zagrożony nożem przez dzieci

Policja w Sztokholmie poszukuje dzieci, które groziły nożem 1,5-letniego chłopca. Zgłoszenie nadeszło dziś o godzinie 16:59. Ojciec chłopca...

Wyjątkowy „drapak” zaprojektowany przez pierwszą kocią psycholożkę

Każdy właściciel kota wie, jak wymagające są to zwierzęta. Kot potrafi stworzyć silny związek ze swoim posiadaczem ale bywa wybredny: nie wszystko...

Wolicie naszą swojską historię pochodzenia tego powiedzenia czy tą ogólnoświatową?

Określenie ‘szwedzki stół’ funkcjonuje nie tylko w Polsce, ale w większości naszej części Europy i nie tylko. I tak poczynając od Estonii jest to rootsi laud (szwedzki stół), w Finlandii ruotsalainen seisova pöytä, na Łotwie mówią na to zviedru galds, na Litwie švediškas stalas, w Rosji шведский стол, na Ukrainie шведський стіл, w Czechach švédský stůl, na Słowacji švédsky stôl, na Węgrzech svédasztal, po Serbksu to шведски сто / švedski sto, w Chorwacji jest švedski stol, w Bośni i Hercegowinie švedski stol / švedski sto, w Bułgarii шведска маса, w Rumunii bufet suedez, czyli szwedzki bufet. W Japonii używane jest także podobne określenie バイキング / ヴァイキング co oznacza właściwie stół Wikingów.


Według światowych źródeł nazwa ta wzięła się od Smörgåsbord (czyli połączenia słów kanapki i stół po szwedzku) ustawionego w pawilonie tego kraju na Wystawie Światowej w Nowym Jorku w 1939 roku, z którego można było sobie dowolnie brać serwowane dania.

W Polsce mamy jednak na pochodzenie tej nazwy własną historię (a na co nie mamy własnych teorii?). Według legendy w czasie potopu szwedzkiego w 1656 roku król dowodzący atakującymi Polskę wojskami Karol X Gustaw, oblegał Zamość. Obleganie i ostrzał miasta nie przynosiły pożądanych rezultatów, może poza zabiciem jednej świni na rynku, którą Polacy Szwedom z resztą odesłali, żeby ich ośmieszyć.

Szwedzki król postanowił wtedy przekupić dowodzącego obroną Jana ‘Sobiepana’ Zamoyskiego i w tym celu zaproponował wspólne śniadanie w rezydencji Zamoyskiego. Obrońca Zamościa zorientował się, że przeciwnik chce mu zaoferować liczne przywileje za poddanie miasta, ale ponieważ królowi nie wypadało odmówić zorganizował ucztę przed murami miasta. Były na niej suto zastawione stoły, ale nie wystawiono żadnych krzeseł, więc szwedzki król musiał spożywać posiłek stojąc i trzymając talerz w ręku. I stąd na pamiątkę takiego upokorzenia przyjęło się określenie ‘szwedzki stół’.

Może nie jest to wersja całkiem prawdziwa, ale z pewnością bardziej nam pasująca niż jakaś wystawa w Nowym Jorku.

W dzisiejszych czasach jednak można by właściwie wprowadzić jeszcze do języka określenie stół szwedzko-polski, biorąc pod uwagę, że szwedzka IKEA ma w Polsce 16 fabryk i 20 % sprzedawanych przez nich na całym świecie mebli zostało wyprodukowanych właśnie w Polsce.

- Reklama-
- Reklama-

Więcej artykułów

- Reklama-

Ostatnio dodane

Wyjątkowy „drapak” zaprojektowany przez pierwszą kocią psycholożkę

Każdy właściciel kota wie, jak wymagające są to zwierzęta. Kot potrafi stworzyć silny związek ze swoim posiadaczem ale bywa wybredny: nie wszystko...

Sztokholm: 1,5-letni chłopiec zagrożony nożem przez dzieci

Policja w Sztokholmie poszukuje dzieci, które groziły nożem 1,5-letniego chłopca. Zgłoszenie nadeszło dziś o godzinie 16:59. Ojciec chłopca...

Najwyższy drewniany budynek mieszkalny

Ekologiczne rozwiązania w aranżowaniu wnętrz stają się w Szwecji normą. Co więcej, powstają całe budynki których projekt w 100 proc. opiera się...

Systembolaget pozywa duńską aplikację do sądu.

Systembolaget, sieć sklepów mająca monopol na alkohol oskarża duńską aplikację mobilną o łamanie surowych przepisów krajowych dotyczących sprzedaży i reklamy napojów wysokoprocentowych.

Coraz więcej imigrantów zasila populację Szwecji

Urząd statystyczny Statistics Sweden podaje, że w 2019 roku populacja Szwecji wzrosła o prawie 100 tysięcy. Oszacowano, że 73 proc. z tej...
%d bloggers like this: