Otyłość jest jedną z największych chorób powszechnych w Szwecji, ale większość pacjentów nie otrzymuje leczenia. Tak wynika z pierwszej krajowej oceny opieki nad osobami z obesitas, opublikowanej przez Socialstyrelsen 27 maja 2026 r.
Według urzędu około 1,3 mln dorosłych i 80 tys. dzieci w Szwecji żyje z obesitas. Choroba zwiększa ryzyko m.in. cukrzycy typu 2, chorób sercowo-naczyniowych oraz kilku nowotworów.
Otyłość w Szwecji: choroba, która zbyt często nie jest leczona
Socialstyrelsen podkreśla, że obesitas, często określane po polsku jako otyłość, jest chorobą przewlekłą. Urząd wskazuje, że w systemie opieki zdrowotnej nadal zbyt często brakuje długoterminowego podejścia do leczenia.
Dyrektor generalny Socialstyrelsen Björn Eriksson ocenił, że obesitas wciąż nie jest traktowane wystarczająco poważnie w służbie zdrowia. Wskazał też na problem stygmatyzacji, braku wiedzy i opieki niedostosowanej do leczenia przewlekłego.
Według Socialstyrelsen pacjenci często przez długi czas szukają pomocy, ale choroba nie zostaje zauważona ani leczona. Urząd ostrzega, że może to prowadzić do niepotrzebnego pogorszenia zdrowia.
Primärvården ma reagować wcześniej
W ocenie Socialstyrelsen szczególną rolę odgrywa podstawowa opieka zdrowotna, czyli primärvården. To właśnie tam wielu pacjentów powinno wcześniej otrzymać diagnozę, rozmowę o ryzyku chorób towarzyszących oraz propozycję leczenia.
Urząd wskazuje, że niewielu pacjentów korzysta dziś z leczenia farmakologicznego, chirurgicznego albo ze wsparcia dotyczącego stylu życia. Jednocześnie użycie leków stosowanych w kontroli masy ciała wzrosło od 2018 r., ale większość pacjentów nadal musi sama ponosić koszty takiego leczenia.
Socialstyrelsen informuje, że obecnie dostępnych jest sześć substancji leczniczych zatwierdzonych do kontroli masy ciała przy obesitas. Tylko jedna z nich jest objęta systemem refundacji dla pacjentów, którzy jednocześnie mają cukrzycę i spełniają określone warunki.
Co to oznacza dla pacjentów w Szwecji?
Dla osób mieszkających w Szwecji, w tym Polaków korzystających ze szwedzkiej opieki zdrowotnej, najważniejszy jest praktyczny wniosek: Socialstyrelsen oczekuje wcześniejszego rozpoznawania choroby i lepszego dostępu do leczenia.
Urząd wskazuje dwa priorytety. Regiony powinny oferować leczenie wcześniej i większej liczbie pacjentów, a podstawowa i specjalistyczna opieka zdrowotna mają lepiej współpracować oraz zapewniać długoterminową obserwację.
Socialstyrelsen przypomina też w krajowych wytycznych, że obesitas jest złożoną chorobą, która pogarsza zdrowie i jakość życia. Według urzędu potrzebna jest większa wiedza i mniej uprzedzeń, aby więcej pacjentów otrzymywało wczesną diagnozę i skuteczne leczenie.
